sad pixabay 719066

Osoba pobierająca rodzicielskie świadczenie uzupełniające (tzw. Mama 4+) i opiekująca się niepełnosprawnym (którego niepełnosprawność powstała w dorosłości) może przejść na świadczenie pielęgnacyjne – wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego.

 

Mama 4+ ma docenić pracę kobiet
W Polsce funkcjonuje rozwiązanie, które ma doceniać pracę domową kobiet, także tę związaną z opieką nad dziećmi. Chodzi o rodzicielskie świadczenie uzupełniające zwane Mama 4+.Jest to świadczenie emerytalne dla kobiety, która poświęciła się wychowaniu co najmniej czwórki dzieci i nie przysługuje jej zwykła emerytura, bądź też należne jej świadczenie jest niższe niż emerytura minimalna. W tym drugim przypadku państwo dopłaca do kwoty najniższej emerytury (od 1 marca 2021 roku to 1250,88 zł brutto). W przypadku osoby niemającej prawa do żadnego świadczenia wysokość rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego odpowiada kwocie najniższej emerytury.

 

Z marcowego komunikatu Ministerstwa Rodziny i Polityki Społecznej podsumowującym dwa lata działania programu Mama 4+ wynika, że emeryturę matczyną pobiera 61,1 tys. osób, a w latach 2019-2021 na ten program wydano 2,4 mld zł.

 

Do tej pory Sądy Administracyjne rozpatrywały sprawy przechodzenia opiekunów dorosłych niepełnosprawnych z rent/emerytur (w tym EWK) na świadczenie pielegnacyjne (od 2021 roku 1971 zł netto), ale nie było sprawy, gdy opiekun pobiera rodzicielskie świadczenie uzupełniające … aż do teraz.

 

Masz emeryturę Mama 4+ to nie należy ci się świadczenie pielęgnacyjne

Kobieta pobierająca rodzicielskie świadczenie uzupełniające (tzw. Mama 4+) w kwocie 1100 zł zwróciła się do Miejsko – Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z wnioskiem o przyznanie jej świadczenia pielęgnacyjnego, gdyż musi opiekować się niesamodzielnym mężem, którego niepełnosprawność powstała w 55 roku życia.

 

Burmistrz odmówił kobiecie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, również Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) utrzymało decyzję Burmistrza. SKO stwierdziło, że kobiecie nie przysługuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z uwagi na fakt, iż niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała w wieku 55 lat, a zatem nie spełniona została przesłanka wynikająca z art. 17 ust. 1 lit. b) ustawy o świadczeniach rodzinnych. Ponadto w uzasadnieniu podniesiono, że wnioskodawczyni ma przyznane rodzicielskie świadczenie uzupełniające, co stanowi negatywną przesłankę wynikającą z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) ustawy świadczeniach rodzinnych.

 

Kobieta odwołała się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wskazując, że organ pierwszej instancji odmawiając przyznania wnioskowanego świadczenia nie wziął pod uwagę wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13, który uznał niekonstytucyjność części wskazanej normy prawnej w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną ze względu na datę powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki, a przez to narusza art. 190 ust. 1 Konstytucji RP. Podniosła również, że zajmuje się chorym mężem, co pozbawia ją możliwości wykonywania pracy zarobkowej i wykluczyło z życia zawodowego.

 

NSA: można zamienić emeryturę Mama 4+ na świadczenie pielęgnacyjne

WSA w Olsztynie zgodził się z argumentacja kobiety i przyznał jej świadczenie pielęgnacyjne. Od decyzji odwołało się SKO i sprawa ostatecznie trafiła do Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA).

 

NSA utrzymał wyrok WSA w Olsztynie wskazując, że osobie której przysługuje prawa do rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, i spełnia warunki do przyznania wyższego świadczenia pielęgnacyjnego i wnioskuje o jego przyznanie, powinien przysługiwać wybór świadczenia.

 

Wybór taki osoba uprawniona może zrealizować przez złożenie do właściwego organu wniosku o zawieszenie prawa do emerytury na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w zw. z art. 7 ust. 4 ustawy o rodzinnym świadczeniu uzupełniającym. Ponadto zgodnie z art. 3 ust. 3 tej ustawy jednym z warunków przyznania rodzinnego świadczenia uzupełniającego jest brak dochodu zapewniającego niezbędne środki utrzymania, przez który w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego należy uważać również dochód uzyskiwany ze świadczenia pielęgnacyjnego.

 

// Naczelny Sąd Administracyjny, sygn. Akt I OSK 2809/20 z 19 kwietnia 2021