Opiekun osoby niepełnosprawnej, który nie ma wobec niej obowiązku alimentacyjnego, jest pozbawiony pomocy ze strony państwa. Rzecznik Praw Obywatelskich Adam Bodnar wystąpił o usunięcie takiego ograniczenia do przewodniczącej sejmowej Komisji Polityki Społecznej i Rodziny Beaty Mazurek.


Komisja pracuje nad projektem nowelizacji ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz innych ustaw. Dotyczy ona m.in. wykonania wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r., ujednolicenia świadczeń należnych opiekunom oraz rozszerzenia zakresu osób uprawnionych do świadczeń opiekuńczych. Sprawą zajmuje się obecnie podkomisja ds. osób niepełnosprawnych.

 

TK uznał w 2014 r., że zróżnicowanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego opiekunów osoby niepełnosprawnej ze względu na moment powstania niepełnosprawności jest niezgodne z konstytucją. Mimo zalecenia Trybunału, iż wyrok wymaga niezwłocznych działań ustawodawczych, prawa dotychczas nie zmieniono.

 

„Środowisko opiekunów sprawujących pieczę nad bliskimi niepełnosprawnymi oczekuje kompleksowych i pilnych rozwiązań w obszarze świadczeń opiekuńczych” - dodał Bodnar. Z zadowoleniem przyjął podjęcie prac legislacyjnych. Podkreślił, że nadal otrzymuje skargi od obywateli, że mimo wyroku Trybunału nie mogą oni uzyskać należnych świadczeń.

 

W piśmie RPO zwrócił również uwagę na kolejny problem, zgłoszony mu przez uczestników spotkań regionalnych. Chodzi o wykluczenie z grona uprawnionych do ubiegania się o świadczenie opiekuńcze osób, które nie mają obowiązku alimentacyjnego wobec podopiecznego.

 

Ograniczenie to powoduje, że nawet faktyczny opiekun, na którym nie ciąży względem osoby niepełnosprawnej obowiązek alimentacyjny, jest pozbawiony pomocy ze strony państwa - wskazał RPO. Jego zdaniem konieczne jest umożliwienie uzyskania świadczenia osobie nawet niespokrewnionej i nieobciążonej obowiązkiem alimentacyjnym, której opieka byłaby najodpowiedniejsza z punku widzenia praw osoby niepełnosprawnej.

 

„Nie do zaakceptowania jest bowiem sytuacja, gdy z powodu braku osób zobowiązanych do alimentacji jedyną alternatywą dla osoby wymagającej całodobowej opieki byłby pobyt w domu pomocy społecznej” - napisał RPO.

 

// rpo.gov.pl z 6 marca 2018